
1) Yangının Temelleri
- Yangın nedir? Yanma olayı ve koşulları
- Yangın üçgeni / dörtgeni: Isı – Yakıt – Oksijen (ve zincir reaksiyon)
- Yanma çeşitleri: Alevli, korlu, parlayıcı buhar yanması
- Yangının gelişim evreleri: Başlangıç – büyüme – tam gelişmiş – sönme
2) Yangın Sınıfları ve Riskler
- Yangın sınıfları (EN/TS):
- A: Katı maddeler (odun, kağıt, tekstil)
- B: Sıvılar (benzin, tiner, boya)
- C: Gazlar (LPG, doğal gaz)
- D: Metaller (magnezyum vb.)
- F: Yağ yangınları (mutfak)
- Elektrik kaynaklı yangınlar: Enerji kesme, doğru müdahale prensibi
- İşyerinde sık nedenler: elektrik arızası, sigara, sıcak çalışma (kaynak/taşlama), kimyasallar, uygunsuz depolama
3) Önleme ve Korunma
- Yangın yükü ve düzen/temizlik (housekeeping)
- Depolama kuralları: yanıcı–parlayıcıların ayrımı, etiketleme, ikincil kap, havalandırma
- Elektrik güvenliği: uzatma kablosu, çoklu priz, periyodik kontrol
- Sıcak çalışma izin sistemi (temel mantık)
- Duman ve zehirli gaz tehlikesi: en büyük riskin duman olduğu vurgusu
4) Algılama, Uyarı ve İlk Yapılacaklar
- Yangını fark edince 3 adım:
- Uyar/Alarm ver (buton, bağırarak uyarı)
- 112’yi ara / bildirim (adres, giriş, içeride insan var mı?)
- Güvenli tahliye (duman altında kalmama, kapıları kontrol etme)
- Toplanma alanı, sayım, geri dönmeme kuralı
- Asansör kullanmama, kaçış yollarını açık tutma
5) Söndürme Yöntemleri ve Söndürücüler
- Söndürme prensipleri: soğutma, boğma, yakıtı uzaklaştırma, zinciri kırma
- Söndürücü türleri ve kullanım yerleri:
- Su (A sınıfı)
- Köpük (A–B)
- Kuru kimyevi toz (A–B–C, çok yaygın)
- CO₂ (elektrik, B; kapalı alanda boğulma riski uyarısı)
- Islak kimyasal (F – mutfak)
- Hangi yangına hangi söndürücü? Doğru–yanlış örnekleri
- Taşınabilir söndürücünün parçaları: manometre, pim, tetik, hortum vb.
- Kontrol ve bakım: mühür, basınç, etiket, periyodik kontrol mantığı
6) Uygulama: Söndürücü Kullanma Tekniği
- PASS tekniği:
- P: Pimi çek
- A: Nişan al (alevin dibine)
- S: Sık
- S: Süpür (sağa-sola)
- Yaklaşma mesafesi, rüzgârı arkaya alma, kaçış yolunu arkada bırakma
- Müdahale sınırı: büyüyen/dumanı yoğun yangına yaklaşmama, kişisel güvenlik önceliği
7) Tahliye ve Acil Durum Organizasyonu
- Acil durum ekipleri (kuruma göre): söndürme, kurtarma, koruma, ilk yardım
- Rol ve sorumluluklar (ekip lideri/kat sorumlusu vb.)
- Engelli/ziyaretçi tahliyesi temel ilkeleri
- Tatbikatın amacı ve doğru davranışlar
